دنتی پارس | تجهیزات دندان پزشکی | منبع لوازم و ابزار دندانپزشکی
در سال های اخیر تحقیقات گسترده ای در حوزه ارتباط سلامت دهان و دندان با سلامت عمومی بدن صورت گرفته است. یکی از این موضوعات پیرامون ارتباط بیماری لثه با بیماری قلبی عروقی می گردد. با توجه به تحقیقات صورت گرفته، حدود دو سوم افراد بالای ۶۵ سال به بیماری لثه مبتلا هستند؛ وضعیتی که تحت عنوان «بیماری پریودنتال» شناخته می شود.
در واقع این بیماری هنگامی شروع می شود که پلاک (لایه ای چسبنده از باکتری و غذا) در اطراف دندان ها تجمع یافته و میزان آن به تدریج افزایش یابد. مطالعات نشان داده اند که افراد مبتلا به بیماری پریودنتال تقریبا دو برابر بیشتر از افراد با لثه های سالم در معرض بیماری های قلبی قرار دارند.
در این مقاله به این سوال پاسخ می دهیم که رابطه بین بیماری لثه و قلب چیست؟ و علاوه بر بررسی ارتباط میان بیماری های پریودنتال و سلامت قلب، راهکارهایی برای کاهش ریسک ابتلا به این بیماری ها بیان می کنیم.
بیماری لثه چیست و چرا باید آن را جدی بگیریم؟
پلاک های دندانی علت پریودنتیت یا بیماری عفونت لثه هستند. پلاک دندان لایه ای نازک و چسبنده از بزاق دهان، باکتری ها و باقی مانده مواد غذایی است. پلاک های دندانی روزانه و پس از خوردن مواد غذایی یا نوشیدنی های مختلف ایجاد می شوند. رعایت بهداشت دندان ها ( استفاده از نخ دندان و مسواک) اولین راه جلوگیری از انباشت پلاک ها و التهاب لثه است.
در صورتی که بهداشت دهان و دندان رعایت نشود، این پلاک ها تجمع پیدا کرده و عفونت لثه را به همراه دارد. در اولین مرحله از بیماری لثه یعنی التهاب لثه، لثه های تحریک شده به راحتی دچار خونریزی می شوند. در صورت عدم درمان، وضعیت بیماری پریودنتال به مرور بحرانی شده و در نهایت می تواند از دست دادن دندان را به همراه داشته باشد.
سلامت دهان و قلب چگونه بهم مرتبط است؟
دکتر تین جیانگ، متخصص دندان ساز در دپارتمان سلامت دهان و دندان و اپیدمیولوژی در دانشکده دندانپزشکی هاروارد در این مورد می گوید: «دهان شما مانند دروازه ای برای سایر اعضای بدن به شمار می آید بنابراین جای تعجب نیست که سلامت دهان و دندان شما می تواند بر سلامت کلی بدن تأثیر بگذارد.»
باکتری های مختلفی در دهان وجود دارند. برخی از آن ها از قند تغذیه کرده و اسیدهایی را آزاد می کنند که لایه بیرونی دندان ها را تجزیه خواهند کرد و پوسیدگی دندان را به دنبال دارند. دکتر جیانگ در این خصوص توضیح می دهد که انواع دیگر از باکتری ها پلاک های دندانی را تشکیل می دهند و اگر با مسواک و نخ دندان کشیدن منظم از بین نروند، فورا به جرم دندان تبدیل می شوند. فقط جرم گیری حرفه ای دندان می تواند چنین رسوبات سخت و جامد را به خوبی از بین ببرد.
با در نظر گرفتن عامل های ریسک مشترک از جمله مصرف سیگار، رژیم غذایی ناسالم یا عدم دسترسی به مراقبت های بهداشتی این احتمال وجود دارد که بتوان به شکل بهتری ارتباط عفونت لثه و بیماری قلبی عروقی را توضیح داد. با این حال برخی از انواع عفونت های باکتریایی و ویروسی نقش مهمی در افزایش خطر حمله قلبی و سکته مغزی دارند و شواهد نشان می دهد که احتمالا باکتری و التهاب زمینه ای را برای ارتباط بیماری لثه با بیماری قلبی عروقی ایجاد می کنند.
هم چنین بخوانید: تاثیر مصرف بیش از حد قند رژیمی بر التهاب لثه
علائم بیماری لثه
بیماری های پریودنتال معمولا با این علائم همراه است:
- لثه های متورم، قرمز یا حساس
- خونریزی لثه
- وجود زخم بین دندان ها و لثه
- بوی بد دهان
- تجمع رسوبات زرد یا قهوه ای رنگ در امتداد خط لثه
- جدا شدن دندان ها یا افتادن آن ها
- امکان قرار گرفتن ابزارهای مختلف دندانپزشکی بر روی دندان ها وجود ندارد.
آیا باکتری ها به سایر بخش های بدن هم منتقل می شوند؟
باکتری هایی که منجر به ابتلا به بیماری پریودنتال می شوند می توانند از طریق رگ های خونی به سراسر بدن منتقل شوند. در واقع باکتری های پریودنتال در بقایای چربی و لخته خون وجود دارند. در سال ۲۰۲۱، یک مقاله ریویو در مورد رابطه بین بیماری لثه و قلب در مجله آمریکایی منتشر شده است که در آن ابتلا به بسیاری از بیماری ها از جمله دیابت، فشار خون بالا، کلسترول بالا و چاقی در افراد مبتلا به بیماری پریودنتال شایع تر هستند.
تاثیر بهداشت دهان و دندان بر سلامت قلب
جهت پیشگیری از ابتلا به بیماری های لثه، مسواک زدن و نخ دندان کشیدن به صورت روزانه امری مهم و ضروری است و حتی می تواند التهاب لثه را پیش از بدتر شدن وضعیت آن بهبود بخشد. دکتر جیانگ می گوید: “اگر در نخ دندان کشیدن کم کاری کنید، ممکن است هنگام شروع مجدد آن متوجه مقداری خونریزی شوید. برخی افراد کشیدن نخ دندان را متوقف می کنند اما نگران نباشید به این کار ادامه دهید. احتمالا خونریزی پس از گذشت چند روز بهبود می یابد. اگر چنانچه خونریزی متوقف نشد و علائم دیگری از بیماری لثه را مشاهده کردید، به پزشک مراجعه کنید.”
دکتر جیانگ بر این باور است که برخورداری از یک رژیم غذایی سالم هم می تواند کمک کننده باشد. اکثر افراد می دانند که مصرف بیش از اندازه مواد قندی و چسبناک باعث ایجاد پوسیدگی دندان می شوند. مصرف نوشیدنی هایی مانند نوشابه نیز پوسیدگی و بیماری لثه را به دنبال خواهد داشت.
کاهش مصرف نوشیدنی ها و مواد قندی می تواند تا حد قابل توجهی خطر بیماری های دهان و دندان و به دنبال آن بیماری های قلبی را کاهش دهد. علاوه بر رعایت این موارد حتما به طور منظم به دندانپزشک مراجعه کنید تا از سلامت دندان های خود اطمینان داشته باشید. برخی از بیماری های مرتبط با دندان ها تنها با بررسی تخصصی شناسایی می شوند بنابراین مراجعه منظم به پزشک می تواند از آسیب شدید دندان و بیماری های لثه جلوگیری کند.
